Kültür ve Sanat

Kurgan ve Höyük: Türk ve Altay Kültüründe Kutsal Mezarlar

Kurgan: Antik Türk Mezar Yapıları

Eski Türk geleneklerinde kurganlar, kutsal mezarlar ve türbeler olarak kabul edilir. Genellikle yığma tepeler veya höyükler şeklinde inşa edilirler. Kurganlar, ulu ve kutlu kişilerin yattığı dikkat çekici gömütlerdir. Bu yapılar genellikle devlet yöneticileri için yapılmıştır.

Eski Türk kurganlarında ceset odalarının döşemesi genellikle ağaç kütükleri ve kalastan yapılır. Cesetler, başları doğuya çevrilerek ve eşyalarıyla birlikte gömülürler. Ayrıca, bazı kurganların farklı bölgelerinde at cesetlerine de rastlanabilir. Örneğin, M.Ö. 5. yüzyıla ait olan Esik Kurganı, Kazakistan’ın başkenti Almatı’nın yaklaşık 50 kilometre doğusunda yer alır ve içerisinde en çok altın bulunan ikinci mezardır.

image 11
resimler temsilidir

Altın Tigin: Esik Kurganı’nın Hikayesi

Esik Kurganı’nda bulunan bir Tekin/Tigin (Prens) mezarı, dikkat çekici bir keşiftir. Bu prense “Altın Tigin” (Altın Prens) adı verilmiştir. Ona ait elbise ve diğer değerli eşyalar, Türk kültürü için önemli bir tarihi belge niteliği taşır.

Altın Tigin’in mezarında bulunan eşyalar arasında altından yapılmış süs eşyaları, gümüşten işlemeli kılıç ve kalkanlar, değerli taşlarla süslenmiş takılar ve farklı türdeki seramik eşyalar yer almaktadır. Bu eşyalar, Altın Tigin’in zenginliğini ve gücünü simgelemektedir. Aynı zamanda, Türk tarihindeki önemli bir döneme ait detayları da bizlere aktarmaktadır.

Altın Tigin’in mezarının keşfi, Türk tarihindeki önemli bir döneme ışık tutmuş ve arkeologlara büyük bir bilgi kaynağı sağlamıştır. Bu keşif, Türk kültürü ve tarihine olan ilgiyi artırmış ve araştırmacıları yeni keşiflere yönlendirmiştir. Altın Tigin’in mirası, gelecek kuşaklara Türk tarihini ve kültürünü daha iyi anlama fırsatı sunmaktadır.

Kurgan İyesi: Koruyucu Ruhlar

Eşik İyesi ve İyeler
Eşik İyesi İyeler

Kurganların koruyucu ruhu, genellikle kurganın kendisini değil, içinde yatan kişiyi koruyan bir varlık olarak kabul edilir. Kurganları soyanların başına bu iyenin felaket getireceğine inanılır. Kurganlar, Türk ve Altay kültürlerinde büyük öneme sahip olan birer kutsal alan olarak kabul edilir.

Kurganların içinde bulunan eşyaların ve mezarın sahibine ait olduğuna inanılan ruhun, onları koruduğuna inanılır. Bundan dolayı, kurganlara saygı göstermek ve onları açmamak önemlidir. Kurganlar, genellikle ataların ruhlarının yaşadığı yerler olarak kabul edilir ve bu nedenle de saygıyla ziyaret edilir. Kurganlar, Türk ve Altay halkları için sadece bir mezar değil, aynı zamanda bir ruhaniyetin yaşadığı kutsal bir alan olarak görülür. Bu nedenle, kurganlara zarar vermek veya içindekileri almak büyük bir tabu olarak kabul edilir.

Höyük: Antik Türk Yerleşim Yerleri

Höyükler, antik yerleşim yerlerinin zamanla toprakla örtülüp tepe biçimine gelmiş halidir. Genellikle üst üste gelmiş çok evreli yerleşim yerlerinin birikimleridir. Bu höyükler, arkeolojik çalışmalarda büyük öneme sahiptir.

Höyüklerin koruyucu ruhu, höyüğün kendisini koruyan bir varlık olarak kabul edilir. Höyükleri soyanların ve içine girenlerin başlarına felaketler geldiği inancı, ata ruhlarına saygı ve ata mağaraları anlayışıyla bağlantılıdır.

Höyükler genellikle tarım toplumlarının yerleşim yerlerinde görülür ve çoğunlukla Anadolu’nun çeşitli bölgelerinde bulunurlar. Bu antik höyükler, arkeologlara geçmişteki yaşam tarzı, kültür, inançlar ve teknolojiler hakkında önemli ipuçları sunar. Höyüklerde yapılan kazılar sayesinde, arkeologlar eski uygarlıkların nasıl evrildiğini, ticaret yollarını, tarım tekniklerini ve sosyal yapılarını daha iyi anlayabilirler.

Höyükler aynı zamanda yerel halk için de önemli bir kültürel miras ve tarihî simge olarak kabul edilir. Bu antik yapılar, bölgenin tarihî ve kültürel kimliğinin bir parçasıdır ve genellikle yerel mitoloji ve efsanelere de konu olmuşlardır. Höyükler, ziyaretçilere geçmişle bağlantı kurma ve tarihî mirasa saygı duyma fırsatı sunar. Bu nedenle, höyüklerin korunması ve korunarak turizme kazandırılması önemli bir kültürel ve ekonomik değere sahiptir.

images?q=tbn:ANd9GcTU13evwgd65aBDysObDqjWpQufqzN82PiMaw&usqp=CAU
Kurgan ve Höyük: Türk ve Altay Kültüründe Kutsal Mezarlar 6

Moğolların Ovo ve Kazakların Oba Yapıları

Moğollar, taşlardan sembolize edilmiş biçimine “Ovo” derken, Kazaklar ise “Oba” olarak adlandırır. Bu yapılar genellikle hakanlar ve prensler gibi önemli kişilerin mezarlarını içerirler. Höyükler, tahtalarla veya taşlarla çevrili mezar odalarının üstüne toprak yığılarak oluşturulur.

Höyükler genellikle yuvarlak veya oval şekildedir ve genellikle yüksek bir tepe oluşturacak şekilde yapılmıştır. Bu yapılar, Moğol ve Kazak kültürlerinde önemli bir simge olarak kabul edilir ve genellikle dini ve kültürel törenlerde kullanılır. Moğol ve Kazak kültürlerindeki höyükler, geçmişteki liderleri ve ataları onurlandırmak amacıyla yapılmıştır ve genellikle büyük bir saygıyla korunur. Höyükler, Moğol ve Kazak toplumlarının tarih ve kültürü hakkında önemli bilgiler sağlar ve arkeologlar için önemli bir araştırma konusudur.

Türk Yapımı Devasa Yapılar: Uygur Piramitleri

Çin sınırları içerisinde yer alan Uygur Özerk Devleti topraklarında Türk yapımı devasa üçgen yapılar keşfedilmiştir. Bu yapılar, Mısır ve Aztek piramitleriyle büyüklük ve nitelik itibariyle yarışacak seviyede olduğu söylenmektedir.

Türk ve Altay kültürlerinde kurganlar ve höyükler, geçmişin izlerini taşıyan önemli yapıtlardır. Hem tarihî birer belge olarak hem de kültürel semboller olarak bu yapılar, Türk ve Altay halklarının zengin geçmişine ışık tutmaktadır.

Uygur Özerk Devleti’ndeki bu devasa üçgen yapıların, Türk ve Altay kültürlerindeki kurganlar ve höyüklerle benzerlik gösterdiği düşünülmektedir. Bu yapılar, muhtemelen antik dönemde önemli ritüellerin gerçekleştirildiği yerler olabilir ve o döneme ait değerli bilgiler sunabilirler. Araştırmacılar, bu keşiflerin Türk ve Altay halklarının tarihî mirasını daha iyi anlamamıza yardımcı olabileceğine inanmaktadır.

35475c19db67784ad6be01522d2008ef8a8a3724 high
Kurgan ve Höyük: Türk ve Altay Kültüründe Kutsal Mezarlar 7

Kurgan ve Höyük Arasındaki Benzerlikler ve Farklar

Kurganların Özellikleri ve Önemi

Kurganlar, Türk ve Altay kültürlerinde kutsal mezarlar olarak kabul edilir. Bu anıtsal yapılar genellikle devlet yöneticileri gibi önemli kişiler için yapılmıştır. Genellikle yığma tepeler veya höyükler şeklinde olan kurganlar, içinde ulu ve kutlu kişilerin yattığı dikkat çekici gömütlerdir. Örneğin, Esik Kurganı gibi önemli yapılar, içlerindeki zenginliklerle dikkat çekerler ve tarihi ve kültürel açıdan büyük öneme sahiptirler.

Kurganlardaki Gömü Gelenekleri

Eski Türk geleneklerine göre, kurganlarda ceset odalarının döşemesi genellikle ağaç kütükleri ve kalas kullanılarak yapılırdı. Cesetler, başları doğuya çevrilmiş bir şekilde eşyalarıyla birlikte gömülürdü. Ayrıca, bazı kurganlarda at cesetlerine de rastlanır, bu da o dönemin kültür ve inançlarını yansıtır. Örneğin, Esik Kurganı’nda bulunan Altın Tigin’in mezarı ve ona ait eşyalar, Türk kültürü ve tarihine önemli bir bakış açısı sunar.

Kurgan İyesi ve Kültürel İnançlar

Kurganlarda yatan kişilerin ruhunu koruduğuna inanılan bir varlık olan Kurgan İyesi veya Kümbet İyesi, türbenin koruyucu ruhunu ifade eder. Bu inanç, kurganların kutsallığını ve önemini vurgular. Kurganları soyanların başlarına bu koruyucu ruhun felaket getireceğine inanılır, bu da kurganlara duyulan saygının bir yansımasıdır.

Kurgan İyesi genellikle kadın bir ruh olarak tasvir edilir ve kurganların içinde yatan kişilerin ruhunu korur, onlara rehberlik eder. Kurganların üzerine yapılan dualar ve adaklar, Kurgan İyesi’ne olan saygının bir göstergesidir ve onun iyi niyetini kazanmak için yapılan bir tür ritüeldir. Kurgan İyesi, kurganlara yapılan ziyaretlerde de tanrısal bir varlık olarak kabul edilir ve ziyaretçilerin dualarını kabul ederek onlara yardımcı olacağına inanılır. Bu inançlar, kurganların sadece fiziksel yapılarıyla değil, aynı zamanda manevi ve ruhsal anlamda da önemli birer simge olduklarını gösterir.

Höyüklerin Özellikleri ve Tarihsel Değeri

Höyükler, genellikle yığma tepe şeklindeki mezarlar olarak kullanılır ve eski yerleşim yerlerinin zamanla toprakla örtülüp tepe biçimine gelmiş halidir. Bu yapılar, genellikle çok evreli yerleşim yeri birikimlerini temsil ederler ve araştırmacılara önemli referanslar sağlarlar. Höyüklerin katmanları, tarih öncesi uygarlıkların yaşam tarzları ve gelişimleri hakkında bilgi verir.

Höyüklerin Koruyucu Ruhu ve İnançlar

Höyüklerin koruyucu ruhu olarak adlandırılan Höyük İyesi, bu yapıların saygı gösterilen birer sembolüdür. Höyükleri soyanların veya açıp içine girenlerin başlarına felaketler gelmesi inancı, ata ruhlarına duyulan saygı ve ata mağaraları anlayışıyla bağlantılıdır. Bu inançlar, Höyüklerin kutsallığını ve korunmasını sağlamaya yöneliktir.

Höyük İyesi genellikle bir dişi ruh olarak kabul edilir ve genellikle bereket ve bolluk getirdiğine inanılır. Bu nedenle Höyükler, tarımsal bereketin koruyucusu olarak da görülür. Höyükler genellikle toplumun merkezi olarak kabul edilir ve burada çeşitli dini ve törensel faaliyetler gerçekleştirilir. Aynı zamanda Höyükler, geçmişin anıları ve mirası için de önemli birer simge olarak kabul edilir. Bu nedenle Höyüklerin korunması ve saygı gösterilmesi, geçmişin hatırlanmasına ve gelecek nesillere aktarılmasına olanak sağlar.

Kurgan ve Höyük: Ortak Kökenler ve Anlamlar

Kurganlar ve Höyükler, Türk ve Altay kültürlerinde önemli sembollerdir ve benzer işlevlere sahiptirler. Her ikisi de önemli kişilerin mezarları olarak kullanılmıştır ve kültürel inançlarla çevrelenmiştir. Ancak, kurganlar genellikle daha belirgin bir yapıya sahiptirken, höyükler genellikle daha organik ve doğal bir şekilde oluşmuştur. Bu yapılar, Türk ve Altay kültürlerinin zengin tarihini ve inançlarını yansıtan önemli birer simgedir.

İlgili Makaleler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu